Khám Phá Siêu Trái Đất Gần Nhất Cách Trái Đất Chỉ 6 Năm Ánh Sáng

Có bao giờ bạn tự hỏi cách đây bao xa là những hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời? Một phát hiện đáng chú ý từ những chuyên gia thiên văn học đã chỉ ra rằng một ngoại hành tinh đang tồn tại gần chúng ta hơn bao giờ hết. Đó chính là Barnard’s star b, nằm cách Trái Đất chỉ khoảng 5,96 năm ánh sáng.

Được thực hiện bởi nhóm nghiên cứu do Ignasi Ribas từ Viện Khoa học Vũ trụ Tây Ban Nha dẫn đầu, việc phát hiện này không chỉ mở ra một chương mới trong lĩnh vực thiên văn học mà còn khẳng định khối lượng của Barnard’s star b gấp 3,2 lần Trái Đất. Hành tinh này hoàn thành một vòng quỹ đạo quanh ngôi sao chủ trong khoảng thời gian 233 ngày, và kết quả nghiên cứu đã được công bố trên tạp chí Nature, một trong những ấn phẩm khoa học hàng đầu thế giới.

Barnard’s star b ở rất gần Trái đất. (Ảnh: Astronomynow).

Barnard’s star b đã thu hút sự chú ý của cộng đồng khoa học không chỉ vì nó nằm gần mà còn vì ngôi sao Barnard, mà nó quay quanh, là ngôi sao lùn đỏ gần Mặt trời nhất. So với các ngôi sao khác, chỉ có hệ Alpha Centauri, bao gồm ba ngôi sao, là gần hơn, trong đó có Proxima Centauri, sao lùn đỏ cách chúng ta chỉ 4,2 năm ánh sáng.

Để xác định được sự tồn tại của Barnard’s star b, nhóm nghiên cứu đã sử dụng phương pháp đo tốc độ xuyên tâm với độ chính xác lên tới 99,2%, dựa trên hơn 700 quan sát về sao Barnard được thu thập trong suốt hai thập kỷ.

Sao Barnard, còn được biết đến với tên gọi GJ 699, có khối lượng chỉ bằng 1/7 Mặt trời và phát ra năng lượng bằng 2% so với Mặt trời. Do khoảng cách xa gấp 5 lần vùng có thể sinh sống, khả năng phát hiện nước lỏng trên hành tinh này là rất thấp. Nếu Barnard’s star b thực sự là một hành tinh đá, nhiều khả năng nó sẽ bị đóng băng với nhiệt độ trung bình khoảng -170°C, như Ribas đã chỉ ra.

Do đó, Barnard b không thể có một bầu khí quyển dày đặc như chúng ta mong đợi, mà có lẽ chỉ là một “địa ngục băng” hoang vắng.

Tuy nhiên, có một tin vui là điều này không nhất thiết kéo dài mãi mãi. Bầu khí quyển của hành tinh có thể trở lại khi ngôi sao mẹ già đi và ít hoạt động hơn. Điều này tạo ra cơ hội cho sự sống, mặc dù rất xa vời, đối với Barnard b. Dẫu vậy, nhân loại sẽ phải chờ đợi một thời gian dài – nếu không bị tuyệt chủng trước khi siêu Trái đất này có thể trở nên có thể sống được.

Cảnh quan nơi siêu Trái đất Barnard b – (Ảnh đồ họa từ ESO).

Hơn nữa, nghiên cứu cũng phát hiện rằng những ngôi sao lớn hơn nhưng ít hoạt động hơn, tương tự như Mặt Trời, sẽ là những mục tiêu chính cho các thiết bị tìm kiếm sự sống ngoài hành tinh trong tương lai.

Các nhà nghiên cứu kết luận rằng hành tinh này không quay ngang qua phía trước ngôi sao chủ từ điểm quan sát của chúng ta. Nhóm nghiên cứu dự định sẽ tiếp tục khảo sát Barnard’s star b bằng kính viễn vọng không gian Hubble và James Webb để có thêm thông tin và xác nhận những phát hiện này.

Bên cạnh Barnard b, nhóm còn ghi nhận dấu hiệu của ba ngoại hành tinh khác có thể đang quay quanh ngôi sao Barnard, nhưng cần thêm thông tin để chắc chắn về sự tồn tại của chúng.

Theo ông Alejandro Suarez Mascareno, thành viên trong nhóm nghiên cứu, phát hiện Barnard b, cùng với hai ngoại hành tinh khác xung quanh Proxima Centauri, cho thấy rằng “vùng vũ trụ gần Trái Đất chúng ta chứa đầy các hành tinh nhỏ”.

Kể từ những năm 1990, đã có hơn 5.700 hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời được phát hiện. Tuy nhiên, rất ít trong số đó đáp ứng được tiêu chí nằm trong vùng có thể sinh sống. Việc tìm ra Barnard b là một bước tiến quan trọng trong việc hiểu rõ hơn về các hành tinh nhỏ và điều kiện sống của chúng trong vũ trụ bao la này.