Khám Phá Những Bí Ẩn Về Căn Bệnh Của Phi Hành Gia Trên Mặt Trăng

Mỗi khi con người bước chân lên Mặt trăng, chúng ta không chỉ chinh phục một vùng đất mới mà còn phải đối mặt với những bí ẩn mà không thể ngờ tới. Một trong những vấn đề đáng lưu tâm nhất là căn bệnh kỳ lạ mà mọi phi hành gia từng đặt chân lên Mặt trăng đều trải qua, với những triệu chứng đa dạng và thời gian hồi phục kéo dài.

Hơn 50 năm trước, trong bối cảnh cuộc chạy đua không gian giữa các cường quốc, Mỹ đã thực hiện 6 cuộc đổ bộ lên Mặt trăng từ Apollo 11 đến Apollo 17, đưa tổng cộng 12 phi hành gia lên bề mặt hành tinh này. Trong những sứ mệnh ấy, ngoài những nghiên cứu quan trọng, các nhà khoa học còn thu thập đất và đá từ Mặt trăng để phân tích.

Khi trở về, điều kỳ lạ là tất cả 12 phi hành gia đều gặp phải triệu chứng tương tự nhau, mà đặc trưng nhất là nghẹt mũi và hắt hơi mạnh mẽ. Căn bệnh này kéo dài trong nhiều tuần mới khỏi, khiến cho không ít người hoài nghi về nguyên nhân thực sự.

Nhà du hành nổi tiếng của NASA, Harrison Schmitt, đã chỉ ra một cái tên cho căn bệnh này: “lunar hay fever” (sốt dị ứng Mặt trăng). Triệu chứng của nó không chỉ dừng lại ở việc hắt hơi, mà còn bao gồm nghẹt mũi, đau họng và chảy nước mắt. Đôi khi phi hành gia phải mất nhiều ngày để cảm thấy dễ chịu hơn.

Các phi hành gia lên Mặt trăng trở về gặp phải vấn đề hô hấp. (Ảnh minh họa: NASA).

Eugene Cernan trên tàu Apollo 17 phủ đầy bụi Mặt trăng. (Ảnh: NASA).

Các nhà khoa học vẫn đang nỗ lực tìm hiểu chính xác nguyên nhân gây ra những triệu chứng này và mức độ độc hại của bụi Mặt trăng. Nghiên cứu chỉ ra rằng loại đất Mặt trăng mà họ mang về có thể gây hại cho phổi và não nếu tiếp xúc lâu dài.

“Chúng tôi vẫn chưa hiểu được sự nguy hiểm của loại bụi này”, một nhà nghiên cứu nhấn mạnh. Bụi từ Mặt trăng không chỉ có thể mài mòn trang phục không gian mà còn gây hại cho thiết bị thu gom mẫu trong các nhiệm vụ Apollo.

Đội ngũ nghiên cứu còn chỉ ra rằng một loại silicate có trong bụi Mặt trăng có thể gây tổn thương phổi nếu hít phải, nhất là khi trọng lực thấp của Mặt trăng tạo điều kiện cho các mảnh bụi này ở lại sâu hơn trong phổi.

Điều này đặc biệt đáng lo ngại vì các hạt bụi trên Mặt trăng không giống như bụi trên Trái đất, chúng sắc nhọn hơn và thường xuyên tiếp xúc với phóng xạ từ Mặt trời. Những phi hành gia có khả năng cao sẽ gặp phải nhiều rủi ro hơn khi hít phải bụi này, các chuyên gia cảnh báo.

Bụi Mặt trăng nguy hại như thế nào?

Kim Prisk, một nhà nghiên cứu tại ĐH California, cho biết: “Chúng tôi vẫn không biết mức độ nguy hiểm của bụi này. Mọi thứ phụ thuộc vào khả năng ước tính rủi ro cho các nhiệm vụ trong tương lai.”

Bụi Mặt trăng chứa silicate, một vật chất thường thấy ở các khu vực có hoạt động núi lửa. Những thợ mỏ trên Trái đất cũng gặp vấn đề về phổi do hít phải silicate.

“Các hạt bụi Mặt trăng nhỏ hơn sợi tóc người tới 50 lần và có thể tồn tại trong phổi hàng tháng. Thời gian tiếp xúc càng lâu, nguy cơ gây ra các tác động xấu càng lớn”, nhà nghiên cứu Kim Prisk cho biết thêm.

Các nhà khoa học ước tính rằng bụi Mặt trăng có khả năng phá hủy tế bào phổi và não sau thời gian tiếp xúc kéo dài.

Trên Trái đất, bụi thường bị mài mòn theo thời gian do tác động của nước và gió, trong khi bụi Mặt trăng lại giữ nguyên hình dạng sắc nhọn mà không bị biến đổi.

Để hiểu rõ vấn đề này, một nhóm nghiên cứu dưới sự dẫn dắt của Rachel Caston đã thực hiện các thí nghiệm với tế bào sống của chuột và con người tiếp xúc với bụi tương tự như bụi Mặt trăng. Kết quả cho thấy, 90% tế bào não chuột và tế bào phổi con người bị thiệt hại nghiêm trọng sau khi tiếp xúc với bụi này.

Nghiên cứu cũng tiết lộ rằng bụi Mặt trăng có khả năng gây ra tổn thương DNA cho tế bào thần kinh, điều này đặt ra câu hỏi lớn về sự an toàn cho các phi hành gia trong những lần thám hiểm sắp tới.

Khi các phi hành gia trở về từ Mặt trăng và gặp phải căn bệnh này, đó không phải là điều lạ lẫm mà chỉ là phản ứng tự nhiên của cơ thể trước bụi Mặt trăng. Dù Mặt trăng không độc hại đến mức phải lo lắng, nhưng thực sự nếu hít phải nhiều bụi Mặt trăng, sức khỏe của họ có thể bị đe dọa nghiêm trọng.