Khám Phá Khả Năng Về Những Nền Văn Minh Cổ Đại Trên Trái Đất

Liệu có thể Trái đất đã từng là nơi tồn tại của những nền văn minh công nghiệp trước khi nhân loại xuất hiện?

Sự sống phức tạp trên hành tinh của chúng ta đã xuất hiện từ ít nhất 400 triệu năm trước, trong khi sự sống khởi nguồn đã có mặt từ hơn 3,5 tỷ năm. Dù vậy, loài người chỉ bắt đầu phát triển nền văn minh công nghiệp khoảng 300 năm vừa qua.

Điều này dẫn đến câu hỏi về khoảng thời gian hơn 3 tỷ năm trước loài người, khi có thể nhiều nền văn minh công nghiệp đã tồn tại và phát triển, rồi sụp đổ.

Sự sống đã tồn tại trên hành tinh này hơn 3,5 tỷ năm. (Ảnh: WALTER MYERS / STOCKTREK IMAGES / GETTY IMAGES).

Vậy nếu một nền văn minh công nghiệp đã xuất hiện trên Trái đất hàng triệu năm trước, làm thế nào chúng ta chứng minh hay bác bỏ giả thuyết này?

Điều này chính là trọng tâm của Giả thuyết Silurian, một lý thuyết thú vị được đưa ra trong một nghiên cứu năm 2018 trên Tạp chí Sinh vật học Quốc tế.

Trong bộ phim khoa học viễn tưởng nổi tiếng của BBC mang tên “Doctor Who”, có một loài người ngoài hành tinh gọi là Silurians – một giống loài bò sát hình người với công nghệ tiên tiến tồn tại từ rất lâu trước khi có con người.

Sự sống từ các nơi khác trong vũ trụ cũng như sự tương đồng với kỷ Anthropocene – kỷ nguyên mà con người đã thay đổi đáng kể hành tinh đã khiến Adam Frank, một giáo sư vật lý thiên văn tại Đại học Rochester, New York, quyết định đầu tư nghiên cứu sâu hơn.

“Liệu bất kỳ nền văn minh nào có mức sử dụng năng lượng tương tự như chúng ta có thể tạo ra các biến đổi khí hậu của riêng họ không?” – Giáo sư Adam Frank luôn trăn trở với câu hỏi này.

Để tìm hiểu thêm, ông đã đến Viện Khoa học Không gian Goddard của NASA (GISS) tại Đại học Columbia, New York, và chia sẻ quan điểm với các nhà nghiên cứu khí hậu.

“Tôi đã gặp Giáo sư Gavin A. Schmidt, một nhà khí hậu học và Giám đốc của GISS, và bắt đầu trò chuyện về lịch sử địa chất hàng triệu năm trước” – Giáo sư Adam Frank chia sẻ.

Khám Phá Dấu Vết Trong Hồ Sơ Địa Chất

Homo sapiens (loài người hiện nay) đã hiện diện trên Trái đất khoảng 300.000 năm.

Việc có hay không nền văn minh trước loài người đã khiến hai giáo sư này đi tìm kiếm chứng cứ từ khoảng 4 triệu đến 400 triệu năm trước. Họ có tìm thấy điều gì không?

Quay ngược thời gian hàng triệu năm để tìm kiếm dấu vết của một nền văn minh cổ xưa không phải là nhiệm vụ dễ dàng.

Lịch sử Trái đất qua nhiều thời kỳ. (Nguồn: CƠ QUAN KHẢO SÁT ĐỊA CHẤT MỸ).

“Sau hàng triệu năm, Trái đất đã trải qua rất nhiều thay đổi. Bạn sẽ không tìm thấy bất kỳ tượng đài, công trình hay bằng chứng rõ ràng nào. Hồ sơ hóa thạch đã bị xóa nhòa. Bằng chứng sót lại chỉ có thể là các dấu vết hóa học” – Giáo sư Adam Frank cho biết.

“Chúng tôi phải phân tích từng lớp đất đá, tìm kiếm những thay đổi – có thể là trong các đồng vị carbon hay oxy. Một nền văn minh công nghiệp sẽ thải ra nhiều carbon dioxide, và thậm chí các hạt nhựa cũng có thể là dấu hiệu cho thấy nền văn minh này đã tồn tại” – ông giải thích thêm.

Hai giáo sư đã chú ý đến một thời kỳ trong lịch sử địa chất được gọi là Thời kỳ nhiệt cực đại Paleocen-Eocene (PETM), vì một điều gì đó bất thường đã xảy ra khoảng 56 triệu năm trước: Nhiệt độ trung bình Trái đất tăng lên đáng kể, làm cho hành tinh trở nên ôn hòa hơn.

Họ đã phân tích tỷ lệ đồng vị carbon và oxy từ thời kỳ này và phát hiện có sự gia tăng, nhưng đi kèm đó là sự giảm nhiệt độ rất nhanh chóng, không tương xứng với tốc độ biến đổi khí hậu hiện tại.

Giáo sư Frank nhận định rằng sự khác biệt trong hóa học của PETM là dấu hiệu thay đổi khí hậu lâu dài.

Họ cũng xem xét các sự kiện đột ngột trong hồ sơ địa chất, bao gồm sự kiện thiếu oxy trong đại dương và các cuộc tuyệt chủng xảy ra.

Không ngạc nhiên, những hiện tượng này cũng không phải dấu hiệu về một nền văn minh từng tồn tại.

Áp Dụng Nguyên Tắc Triết Học “Dao Cạo Ockham”

Vào năm 1324, nhà thần học William xứ Ockham đã đưa ra một lý thuyết triết học rằng, nếu một vấn đề có thể giải thích bằng ít giả thuyết hơn thì giả thuyết đó có giá trị đúng cao hơn.

“Giả thuyết rằng Trái đất đã từng có các nền văn minh công nghiệp đã tuyệt chủng và tồn tại trong hồ sơ địa chất là rất hấp dẫn, nhưng các tác giả cũng nhận thấy nó không dễ thuyết phục” – Stephen Holler, Phó giáo sư tại Đại học Fordham, chia sẻ với Popular Mechanics.

Thực tế là, chúng ta có thể giải thích phần lớn hồ sơ địa chất thông qua các hiện tượng tự nhiên mà không cần phải nhắc đến các nền văn minh đã mất.

Tuy nhiên, nếu một nền văn minh cổ đại đã tồn tại và đã biến mất do biến đổi khí hậu từ các hoạt động công nghiệp, chúng ta cần chú ý đến những bài học từ họ, vì hiện tại chúng ta đang đứng trước những cảnh báo tương tự.

Giả thuyết Silurian nhấn mạnh rằng: “Một xã hội càng phát triển trong cách thức sản xuất năng lượng và tài nguyên thì dấu vết họ để lại trên Trái đất càng nhỏ”.

Nếu bạn không rõ ràng đang tìm kiếm thứ gì đó, bạn có thể sẽ không nhìn thấy nó. (Ảnh minh họa: Internet).

Tuy nhiên, dấu vết của nền văn minh cổ đại có thể sẽ để lại những điểm nổi bật trong hồ sơ địa chất. Ví dụ, sự gia tăng sản xuất nhựa và các hợp chất tổng hợp có thể để lại dấu vết cho thế hệ sau này.

(Xã hội hiện tại sản xuất 300 triệu tấn nhựa mỗi năm, tương đương với trọng lượng của toàn bộ dân số Trái đất!)

Ngoài ra, nếu chúng ta trải qua một thảm họa hạt nhân, những hạt phóng xạ có thể tồn tại hàng trăm năm, chứng minh rằng chúng ta đã từng hiện diện.

Giáo sư Adam Frank nhấn mạnh: “Với giả thuyết Silurian, chúng tôi chỉ ra những tín hiệu nền văn minh để lại nếu chúng ta biến mất và những ai tìm kiếm chúng trong hàng triệu năm nữa sẽ thấy điều này.”

Cuộc nghiên cứu của hai giáo sư còn chỉ ra những thiếu sót trong bộ máy khoa học hiện tại.

Giáo sư Frank nói:“Nếu một loài có hoạt động công nghiệp tồn tại trong một thời gian rất ngắn, chúng tôi khó lòng phát hiện được dấu vết của nó trong các lớp địa chất hiện có. Để tìm kiếm một nền văn minh cũ, cần có những nghiên cứu chưa từng được thực hiện và cần phát triển các phương pháp tìm kiếm mới.”

Đây là một quá trình mất nhiều triệu năm và chỉ ra được những thăng trầm của sự sống phức tạp.

Trong khi cả hai giáo sư Frank và Schmidt không thực sự tin rằng một nền văn minh công nghiệp đã tồn tại trước nhân loại, thì thông điệp chính của Giả thuyết Silurian lại cho thấy rằng nếu bạn không rõ ràng về những gì mình đang tìm kiếm, bạn có thể sẽ không bao giờ tìm thấy nó.

Theo Giả thuyết Silurian, không phải những công trình kiến trúc hoành tráng hay các tác phẩm nghệ thuật, mà cuối cùng, chúng ta chỉ có thể được biết đến qua những dấu hiệu thay đổi trong đá, đánh dấu sự khởi đầu của Kỷ Anthropocene!